تاریخچه کیسه های پارچه ای

تاریخچه جامع کیسه های پارچه ای؛ از انبانهای باستانی تا رنسانس تت بگ های مدرن

 

مقدمه: سفر هزاران ساله یک ابزار ساده

امروزه تت بگ (Bag Tote ) یا کیسه پارچه ای خرید را به عنوان نمادی از زیست گرایی، مدرنیسم مینیمال و هویت برند میشناسیم. اما تاریخچه کیسه های پارچه ای بسیار عمیقتر از یک ترند مد روز است. انسان از ابتدای شکل گیری تمدن، برای حمل غذا، ابزار، سکه و کالا های  تجاری به محفظه های منعطف و سبک نیاز داشت. در این مقاله تخصصی و مفصل، سیر تحول تاریخی کیسه های پارچه ای را از بقایای باستان شناسی ۵۰۰۰ ساله تا ظهور پارچه های متقال پنبه ای، انقلاب صنعتی، کیف یخ سال ۱۹۴۴ و در نهایت رنسانس برندهای پایداری مثل دوختگ (Dokhtag )بررسی میکنیم.

بخش اول: ریشههای باستانی؛ عصر انبانها و کیسههای دستبافت

۱ - نخستین شواهد باستانشناسی (۳۳۰۰ سال قبل از میلاد)

قدیمیترین نمونه کشف شده از یک محفظه حمل پارچه ای/پوستی متعلق به اوئتسی (the Ötzi Iceman)، مومیایی طبیعی ۵۳۰۰ ساله آلپ است. او کیسه ای بافته شده از الیاف گیاهی و پوست حیوانات به همراه داشت که برای حمل ابزارهای سنگ چخماق استفاده میشد.

۲ مهد تمدن و بین النهرین

با اهلی سازی گیاه پنبه (Gossypium )و کتان (Flax )در بین النهرین و مصر باستان، نخستین کیسه های پارچه ای بافته شدند. در مصر باستان، کیسه های کتان ساده برای نگهداری غلات، نمک و ادویه جات استفاده میشدند.

۳ ایران باستان و جاده ابریشم؛ عصر همیان و توبره

در ایران باستان و دوران هخامنشی تا ساسانی، پارچه بافی یکی از پیشرفته ترین صنایع بود. واژگانی نظیر »همیان« )کیسه پارچهای یا چرمی کمرپیچ برای سکه( و »توبره« یا »خورجین« )کیسه های پارچه ای ضخیم دستبافت( وارد فرهنگ حمل ونقل شدند. در مسیر جاده ابریشم، کیسه های بافته شده از پارچه کرباس و متقال نخ پنبه به دلیل مقاومت مکانیکی بالا و تنفس پذیری، بهترین گزینه برای حمل ادویه جات و ابریشم بودند تا از تجمع رطوبت و فساد کالا جلوگیری کنند.

بخش دوم: انقالب صنعتی و عصر بازآفرینی کیسه های (Feed Sacks) خوراک

.۱ (تحول در مکانیزاسیون بافت قرن ۱۹)

 با اختراع ماشین پنبه پاک کنی(Gin Cotton )توسط الی ویتنی در سال ۱۷۹۳ و توسعه دستگاه های بافندگی صنعتی، تولید پارچه پنبهای در مقیاس انبوه ممکن شد. پارچه متقال(Calico/Muslin — )پارچهای خام، ارگانیک و بدون رنگ با بافت ساده )Weave Plain — )به ماده اولیه اصلی برای ساخت کیسه های بسته بندی تبدیل شد.

۲ پدیده »کیسه های آرد و خوراک« (Movement Sack Feed)

در دهه ۱۹۲۰ تا ۱۹۳۰ )دوران رکود بزرگ اقتصادی در آمریکا(، کارخانههای آرد و خوراک دام، محصولات خود را در کیسه های پارچه ای پنبهای ضخیم به بازار عرضه میکردند. زنان خانه دار با خلاقیتی کم نظیر، این کیسه ها را بشکافته، شسته و از پارچه متقال و کتان آنها برای دوخت لباس، ملحفه و کیسه های خرید مجدد استفاده میکردند. تولیدکنندگان با دیدن این الگوی مصرف، شروع به چاپ طرح های گلدار و تزئینی روی کیسه های آرد کردند تا خانواده ها بتوانند از پارچه آن استفاده مجدد کنند. این دوره را میتوان نخستین موج بازیافت (Upcycling) منطقی در تاریخ معاصر نامید.

بخش سوم: قرن بیستم؛ تولد واژه »Tote »و کیف یخ L.L. Bean

1- نقطه عطف :۱۹۴۴ سال L.L. Bean Ice Bag 

واژه انگلیسی Tote به معنای »حمل کردن« یا »کول کشیدن« ریشه در قرن هفدهم دارد، اما نخستین بار در سال ۱۹۴۴ شرکت Bean .L.L کیفی سنگین از جنس پارچه کنفاس/متقال ضخیم (Canvas )با نام Bag Ice معرفی کرد. این کیف در اصل برای حمل قالب های سنگین یخ از خودرو تا یخچالهای خانگی طراحی شده بود.

ویژگی های فنی این کیف عبارت بودند از: * پارچه پنبه ای سنگین )۱۲ اونس یا باالتر( * دیوارههای مستحکم و کف تخت * دسته های نواری تقویتی که تا زیر کیف امتداد مییافتند.

۲ دهه :۱۹۶۰ ورود تت بگ به دنیای مد و فرهنگ عامه

در دهه ،۱۹۶۰ طراحانی چون بانی کاشین )Cashin Bonnie )تت بگ پارچه ای را از حالت صرفاً کاربردی به یک اکسسوری شیک و روزمره تبدیل کردند. همزمان، کتابفروشیهای مستقل )مانند کتابفروشی معروف Strand در نیویورک( شروع به چاپ لوگو و شعارهای فرهنگی روی کیسههای متقال و کنفاس کردند. تاتبگ پارچهای رسما رسانه همراه هویت فکری و ً به اجتماعی افراد تبدیل شد